Modern hayatin bir parçası olan elektriğin titizlikle ve gereken bütün standartlara uygun olarak iletilmesi hem can hem de mal güvenliği açısından son derece önemli bir konudur. Tesisat döşenecek mekanda sıva öncesi boruların döşenmesi işlemi “sıva altı tesisat” olarak adlandırılırken kaba inşaat sonrası elektrik iletim tesisatı döşenmesi işlemine de “sıva üstü tesisat” denir. Henüz inşaat aşamasındayken yapılan bu işlem sayesinde duvar yüzeyinde borular görülmez, yani bütün bağlantılar duvarın içinde kalır.

Tasarım ve Uygulamada Elektrik Tesisatı Nasıl Döşenir

• Boruların yerleştirilmesi

Binalar yapılmadan önce elektrik tesisat projeleri hazırlanır. Bu projelerde boruların kesitlerinden nereye yerleştirileceklerine, anahtar ve prizlerin nerelerde olacağına kadar bütün detaylar belirlenir. Elektrik tesisatını üstlenen yetkili firmanın uzman personeli, projedeki bilgilerin kılavuzluğunda öncelikle iletken tellerin yer aldığı boruların geçeceği yolu belirler. Ardından açılan kanallara borular titizlikle döşenir. Tavan betonları dökülmeden önce zaten bu yerler belirlenmiştir.

• Buat ve kasaların yerleştirilmesi

Elektrikli devrelerde akımı kollara ayırmak için kullanılan kutulara “buat” adı verilir. Projeye göre prizlerin ve buatların yerleştirileceği kasalar, açılan yuvalarına çimento yardımıyla tutturulur. Sıva öncesi gerçekleştirilmesi gereken bu işlem yapılırken buatların tamamı tavandan eşit mesafede ayarlanır. Anahtarların ve prizlerin yerden mesafeleri standart olarak bellidir. Anahtarlar tabandan 150 cm, prizler ise 40-50 cm mesafeye yerleştirilir.

• Kabloların çekilmesi

Elektrik tesisatı nasıl döşenir sorusunu cevapladıktan sonra sıra kabloların çekilme işlemine geldi. Sıva kuruduktan sonra iletken kabloların çekilmesi aşamasına geçilir.

Boruların içinden kabloların geçmesi için kılavuz teller ve “susta” adı verilen aletler kullanılır. Diğer aşamalarda olduğu gibi kabloların çekilmesi de titizlikle yapılmalıdır.

Borulardan geçirilecek iletken tellerin çapı, bağlantılar için yeterli uzunlukta olmaları, kesintisiz olarak geçebilmeleri kadar, boruların içinin boş olması da oldukça önemli detaylardır.

• Buat bağlantıları

Tellerin buat içindeki bağlantıları sırasında “klemens” adlı parçalar kullanılır. Buat bağlantılarının karmaşık olmamasına, akim uçlarının buatın kapağına değmemesine dikkat edilmelidir. Buatın içindeki gereken bağlantılar yapıldıktan sonra özenle kapağı kapatılır.

• Anahtar, priz ve duyların montajı

Elektrik tesisatı döşemenin son aşamasında dışarıdan görünen anahtar, priz ve duyların montajı gerçekleştirilir.

 

Tesisat Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Unsurlar

•     Tavan borusu döşenirken buat ve alıcı (lamba, vb.) dikkate alınarak döşenmelidir.
•     Tavan borusu kesilirken ağzı düzgün şekilde kesilmelidir.
•     Kesme işlemi için kesici aletle boru etrafını bir defa gezip, kesik kısmın her iki tarafından boruyu bükerek iki parçaya ayırmak yeterlidir.
•     Tavan borularının sert boru olmasına dikkat edilmeli ve tavan borusunun demir ile ezilmemesi için tahta takoz veya küçük düz taş kullanılmalıdır.
•     Demir altına gelen kısımları takoz ile veya taş ile borunun yan tarafından muhafaza ederek konulmalıdır.
•     Lamba bağlantı yerlerindeki boru ağzına harç girmemesi ve lamba donanım kısmının montajı için pater (tahta parçası) kullanılmalıdır.
•     Tavan borusunun beton dökülürken hareket etmemesi için tahta takoz kullanılarak sabitlendirilmelidir.
•     Duvar borularını döşerken binanın yıpranmamasına dikkat edilmelidir. Kıvrımın çok olduğu yerlerde spiral boru kullanılmalıdır.
•     Boru döşenecek kısımları, geçecek boru sayısına göre düzgün olarak kırmalıyız.
•     Duvar borusu döşenecek kısmı kırarken tuğla, briket ve taşların harç ile birleşen kısmı tercih edilmelidir.